Góc Nhìn NEO79: TA: Chủ tịch Concacaf cân nhắc thách thức Infantino — lần đầu trong mười năm
Chủ tịch FIFA Gianni Infantino vốn mong tái đắc cử không đối thủ vào năm sau, nhưng gần đây sau thất bại trong việc bán quyền thương mại FIFA cùng phản đối công khai từ nhiều liên đoàn, triển vọng bầu cử tháng 3 năm sau trở nên bất định hơn.
Bài phát biểu bế mạc của Infantino tại Đại hội FIFA 2026 ở Vancouver đã xác nhận ý định tái tranh cử. Khi đó ai có mặt cũng kỳ vọng ông sẽ không đối thủ hoàn tất nhiệm kỳ trọn vẹn thứ ba — cũng là cuối cùng — tới năm 2031. Trong một bài đăng mạng xã hội hồi tháng 4 ông viết: “Hành trình vẫn tiếp tục!”
Nhưng giờ cục diện đã đổi. Nỗ lực bán 21% cổ phần quyền thương mại và vận hành giải đấu của FIFA thất bại khiến nền tảng của Infantino lung lay trong tuần gần đây. UEFA cùng các tổ chức khác công khai nói mất niềm tin vào năng lực lãnh đạo của ông; đồng minh và cố vấn cũng lần lượt rời đi.
Cuộc bầu cử chủ tịch FIFA dự kiến ngày 17/3 năm sau đột nhiên đầy bất định.
Trong lịch sử FIFA, việc thay chủ tịch rất hiếm. Từ khi nhà báo Pháp Robert Guérin làm chủ tịch đầu tiên năm 1904, chỉ có chín người giữ chức này. Infantino là người thứ ba kể từ thập niên 1970; trước đó João Havelange và Sepp Blatter cộng lại nắm quyền hơn 40 năm. Chính Blatter vì cáo buộc tham nhũng phải rời ghế đã thúc đẩy FIFA năm 2016 giới hạn nhiệm kỳ chủ tịch tối đa 12 năm. Cùng năm, cựu Tổng thư ký UEFA Infantino nhậm chức với kế hoạch lớn. Ông lập luận rằng nhiệm kỳ ba năm đầu không tính vào giới hạn 12 năm, nhờ đó có cơ hội tích lũy 15 năm nắm quyền nếu tái đắc cử vào mùa xuân năm sau.
FIFA tổ chức bầu cử bốn năm một lần, vào Đại hội sau World Cup nam. Hai lần bầu 2019 và 2023 vì không ai thách thức, Infantino đều tái đắc cử theo hình thức vỗ tay thông qua, không cần bỏ phiếu. Lần bầu có bỏ phiếu thực chất gần nhất là 2016, khi Infantino tại Đại hội đặc biệt ở Zurich đánh bại bốn đối thủ — gồm Hoàng tử Ali bin Al-Hussein, Salman bin Ibrahim Al Khalifa, Jérôme Champagne và Tokyo Sexwale — thắng ở vòng hai. Salman hiện là Phó chủ tịch FIFA kiêm thành viên Hội đồng.
Quy trình bầu chủ tịch FIFA thực tế kéo dài cả năm, từ Đại hội này sang Đại hội sau. Ứng viên cần trong năm năm trước đó có ít nhất hai năm “đóng vai trò tích cực trong bóng đá liên đoàn”, và vượt qua thẩm định tư cách của ủy ban FIFA. Quan trọng nhất, họ cần nhận được tuyên bố ủng hộ từ ít nhất năm hiệp hội thành viên trước hạn chót 18/11 năm nay. Mỗi hiệp hội chỉ được ủng hộ một ứng viên — chi tiết này có ý nghĩa lớn khi gần đây các liên đoàn như Wales, Anh mang tính biểu tượng rút lại ủng hộ Infantino. Đầu năm nay Infantino từng tuyên bố có cam kết tái cử từ 200 trong tổng số 211 hiệp hội thành viên.
Có năm hiệp hội ủng hộ là ngưỡng ứng cử, nhưng muốn lung lay Infantino thực tế cần nhiều hơn. Điều lệ FIFA quy định khi hai ứng viên tranh cử, cần đa số đơn giản (trên 50%) — tức 106 phiếu. Mọi hiệp hội có trọng số phiếu như nhau: Liên đoàn Tây Ban Nha ngang quyền với Seychelles; Argentina ngang Aruba. Chăm sóc nhu cầu nước nhỏ luôn là cách Infantino củng cố độ phổ biến, nhưng phản đối từ ba liên đoàn mang tới vấn đề mới. UEFA (55 phiếu) đã tuyên bố chống Infantino; AFC (46 phiếu) và Concacaf (35 phiếu) cũng chỉ trích kế hoạch mà ông đã từ bỏ. Tổng phiếu ba liên đoàn này đủ để lật Infantino, nhưng không phải mọi hiệp hội thành viên đều bỏ phiếu theo ý liên đoàn — ví dụ Liên đoàn Qatar trong 72 giờ gần đây bày tỏ “ủng hộ hoàn toàn” Infantino.
Bầu cử chủ tịch thường tích phiếu bằng cách tranh thủ ủng hộ trong từng liên đoàn, nhưng bỏ phiếu là bỏ phiếu kín, không có bỏ phiếu tập thể. Salman năm 2016 từng được AFC và CAF ủng hộ công khai (về lý thuyết hơn 100 hiệp hội), nhưng thực tế không vượt quá 88 phiếu. Nếu có hơn hai ứng viên, vòng một cần đa số 2/3, sau đó loại dần tới khi còn hai người. Infantino năm 2016 phải qua hai vòng mới thắng với 115 phiếu.
Các ứng viên thách thức tiềm năng còn 16 tuần để tranh thủ ủng hộ. Theo The Athletic, Chủ tịch Concacaf Victor Montagliani đang nghiêm túc cân nhắc phát động thách thức Infantino lần đầu trong hơn mười năm.
Đại hội tháng 4/2026 chính thức công bố bầu cử chủ tịch 2027 sẽ diễn ra ngày 18/3 tại Morocco; người thắng sẽ dẫn dắt FIFA vào World Cup kỷ niệm 100 năm 2030 (trải sáu quốc gia và ba châu lục). Việc tổ chức bầu cử tại Morocco được xem là có ý nghĩa lớn — nước này muốn đăng cai trận chung kết World Cup 2030, trong khi đồng chủ nhà và đương kim vô địch Tây Ban Nha cũng có ý định tương tự. Thuận lợi với Infantino là ông lâu nay nhận được ủng hộ mạnh từ CAF; trước đó FIFA chọn thủ đô Rwanda Kigali tổ chức bầu cử 2023, và ông thắng theo hình thức vỗ tay.
Tuy nhiên kế hoạch bầu cử đang đối mặt đe dọa. Có thể triệu tập họp khẩn Hội đồng FIFA nếu xảy ra một trong hai trường hợp: đa số trong 37 thành viên Hội đồng thất vọng với lãnh đạo Infantino; hoặc một phần năm (khoảng 42) hiệp hội thành viên yêu cầu triệu tập Đại hội khẩn. Chỉ riêng UEFA đã đủ đạt con số đó, từ đó có thể dẫn tới phiếu bất tín nhiệm với chủ tịch FIFA. Mười năm trước chính Đại hội khẩn đã đẩy Infantino lên nắm quyền — liệu một Đại hội khẩn khác sẽ kéo ông xuống?
Những ngày và tuần tới sẽ báo hiệu hướng đi của cơn bão này, nhưng với Infantino, cuộc bầu cử FIFA tiếp theo không còn sự bảo đảm như trước.
Cập nhật lúc 2026-08-05 14:39